LUKSEMBURG / RankWire.AI / – Według najnowszego rocznego przeglądu Europejskiego Trybunału Obrachunkowego, oczekuje się, że poziom zadłużenia Unii Europejskiej osiągnie około 1 biliona euro do końca 2027 roku. Na koniec 2025 roku zadłużenie UE wyniosło 738,9 mld euro, w porównaniu z 601,3 mld euro rok wcześniej, co stanowi wzrost o ponad 20%. Znaczna część tego wzrostu wynikała z finansowania związanego z NextGenerationEU i innymi inicjatywami wspieranymi z budżetu UE.
Europejski Trybunał Obrachunkowy podkreślił, że przyszłe plany fiskalne będą musiały uwzględniać rosnące koszty spłat i odsetek wynikające z wprowadzonych przez Unię środków finansowych w dobie pandemii. Koszty związane z bezzwrotnym wsparciem w ramach NextGenerationEU mogą wynieść łącznie około 93 mld euro w latach 2028–2034, zakładając pełne wykorzystanie dostępnych środków. Komisja Europejska zasugerowała przeznaczenie 24 mld euro rocznie w tym siedmioletnim okresie, przy czym środki te miałyby najpierw pokryć koszty odsetek, a następnie zmniejszyć należną kwotę główną.
Ponadto audyt ujawnił utrzymujące się problemy z przestrzeganiem przepisów w niektórych obszarach wydatków UE. Szacowany wskaźnik błędu dla budżetu podstawowego wzrósł z 3,6% w 2024 r. do 3,8% w 2025 r. Wydatki na politykę spójności charakteryzowały się wskaźnikiem błędu szacowanym na 6,6%, podczas gdy wydatki na rolnictwo i ochronę środowiska odnotowały wskaźnik błędu na poziomie 3,9%. Kontrolerzy wyjaśnili, że błędy te nie oznaczają automatycznie nadużyć finansowych. W 2025 r. łączna kwota płatności UE wyniosła 216,4 mld euro i obejmowała zarówno budżet podstawowy, jak i fundusze odbudowy.
Faza wypłaty środków z Funduszu Odbudowy zbliża się do zakończenia
Fundusz na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności wszedł w fazę płatności końcowych w 2026 roku. 7 października Komisja Europejska ogłosiła, że od momentu uruchomienia programu przeznaczyła 450 miliardów euro w formie dotacji i pożyczek, co stanowi około 79% całkowitych dostępnych środków. Państwa członkowskie złożyły wnioski o płatność końcową do 30 września, a wszystkie rządy mają obowiązek osiągnięcia celów i kamieni milowych określonych w krajowych planach odbudowy do 31 sierpnia.
Komisja obecnie ocenia 32 wnioski o płatność końcową na łączną kwotę 123 mld euro, a wypłaty mają zostać zrealizowane do 31 grudnia. W 2025 r. audytorzy przeanalizowali 37 płatności dotacji w ramach RRF i zidentyfikowali nieprawidłowości w dziewięciu przypadkach, dotyczące problemów z kamieniami milowymi, wartościami docelowymi, zamówieniami publicznymi oraz przepisami dotyczącymi pomocy państwa. Do końca 2025 r. państwa członkowskie otrzymały 237,5 mld euro z łącznej kwoty 359,9 mld euro przyznanych dotacji RRF, a pozostałe środki zostaną przeznaczone na ostateczną fazę wdrażania programu w 2026 r.
Rosnące obciążenie długiem kształtuje przyszłe dyskusje na temat budżetu UE
Europejski Trybunał Obrachunkowy ostrzegł, że zobowiązania zabezpieczone budżetem UE, głównie pożyczkami, mogą wzrosnąć do 664 mld euro do 2027 roku. Spłata dotacji NextGenerationEU rozpocznie się w 2028 roku i ma potrwać do 2058 roku. Trybunał podkreślił potrzebę kompleksowej strategii zarządzania tymi zobowiązaniami przez cały okres spłaty. Obecnie sytuacja zadłużenia jest kluczowym czynnikiem w negocjacjach dotyczących wieloletnich ram finansowych UE na lata 2028–2034 oraz ogólnego podejścia do finansowania.
Komisja Europejska zaproponowała długoterminowy budżet o wartości bliskiej 2 bilionom euro w cenach bieżących na nadchodzący siedmioletni cykl. Ramy te muszą uwzględniać istniejące programy, nowe priorytety wydatkowe oraz rozpoczęcie spłaty zobowiązań z tytułu dotacji NextGenerationEU. Przywódcy UE mają omówić finansowanie budżetu na szczycie w Brukseli w dniach 15-16 października. Dyskusje te skupią się na kosztach pożyczek, kontroli funduszy odbudowy oraz przyszłych składkach krajowych, które stają się centralnymi tematami w kształtowaniu przyszłej strategii finansowej UE.
Artykuł Prognozuje się, że do 2027 r. zadłużenie UE przekroczy bilion euro ukazał się jako pierwszy w Lloyds Newspaper .